- Konkordatoda nakit akış projeksiyonu, ödeme önerisinin hangi nakitle karşılanacağını gösteren ana mali belgedir. Ön proje ve bağımsız denetim kuruluşunun makul güvence raporu bu projeksiyona dayanır; mahkeme tasdik değerlendirmesinde bu belgeleri inceler.
- İİK m.305’e göre tasdik için, diğer şartların yanında, adi konkordatoda teklif edilen tutarın iflas hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktardan fazla olması ve teklifin borçlunun kaynaklarıyla orantılı olması aranır. Projeksiyon, bu değerlendirmelerin ve teklifin uygulanabilirliğinin sayısal dayanağıdır.
- Projeksiyon iki katmanda kurulur: süreç boyunca faaliyetin sürdürülmesi için haftalık nakit planı ve ödeme planının tamamını kapsayan aylık veya çeyreklik projeksiyon.
Konkordato başvurusunda alacaklılara önerilen ödeme oranı ve vadesi, şirketin gelecekte üreteceği nakde dayanır. Bu nedenle nakit akış projeksiyonu, mali hazırlığın merkezidir. Bu yazı projeksiyonun nasıl kurulacağını, hangi tutarlılık kontrollerinden geçmesi gerektiğini ve kanundaki ilgili hükümlerle bağlantısını anlatır. Başvurunun hukuki adımları için avukat desteği alınması önerilir; genel çerçeve için konkordato öncesi mali hazırlık yazısına bakılabilir.
Kanundaki bağlantı noktaları
| Hüküm | İçerik | Projeksiyona etkisi |
|---|---|---|
| İİK m.286/1-a | Ön proje, borçların hangi oranda veya vadede ödeneceğini, mal satılıp satılmayacağını ve faaliyetin devamı ile ödemeler için gerekli mali kaynağın sermaye artırımı, kredi veya başka yöntemle nasıl sağlanacağını gösterir | Her kaynağın projeksiyonda ayrı satırda ve dayanağıyla gösterilmesi |
| İİK m.286/1-d | Teklife göre alacaklılara geçecek miktar ile iflas hâlinde geçebilecek muhtemel miktarın karşılaştırmalı tablosu | Ödeme planı ile tasfiye senaryosunun aynı varlık ve borç verisine dayanması |
| İİK m.297 | Borçlu komiserin nezareti altında işlerine devam edebilir; mahkeme bazı işlemleri komiser iznine bağlayabilir. Mühlet kararından itibaren mahkeme izni olmadan rehin tesis edilemez, kefil olunamaz, ivazsız tasarrufta bulunulamaz; taşınmaz, işletme için önemli taşınırlar ve işletmenin devamlı tesisatı devredilemez ve takyit edilemez; aksi işlemler hükümsüzdür | Varlık satışı ve teminat varsayımlarının izin şartına bağlı olarak işaretlenmesi |
| İİK m.305/1-a ve b | Tasdik için, adi konkordatoda teklifin iflas hâlindeki muhtemel miktardan fazla olması (a) ve teklif edilen tutarın borçlunun kaynaklarıyla orantılı olması (b; mahkeme borçlunun beklenen haklarının dikkate alınıp alınmayacağını takdir eder) | Projeksiyonun, teklifin borçlunun kaynaklarıyla orantılı olduğunu ve iflas hâlinden iyi olduğunu göstermesi (orantılılığı mahkeme takdir eder) |
| İİK m.286/1-e | Teklifin gerçekleşeceği hususunda makul güvence veren bağımsız denetim raporu | Projeksiyonun uygulanabilirliği bu raporun dayanağıdır |
İki katmanlı projeksiyon
1. Haftalık nakit planı (süreç boyunca): Mühlet döneminde şirketin faaliyetine devam edebilmesi için gereken nakit. Maaşlar, kritik tedarikçiler, enerji, vergi ve sosyal güvenlik ödemeleri ayrı gösterilir. Bu dönemde tedarikçilerin peşin ödeme isteyebileceği ve kredi limitlerinin kullanılamayabileceği varsayımları ayrıca değerlendirilmelidir.
2. Ödeme planı projeksiyonu (ödeme süresinin tamamı): Satış, marj, işletme sermayesi, yatırım ve vergi varsayımlarına dayanan aylık veya çeyreklik projeksiyon. Ödeme planındaki her taksit, o dönemde oluşan serbest nakitle karşılaştırılır.
Tutarlılık kontrolleri
| Kontrol | Soru |
|---|---|
| Geçmişle karşılaştırma | Satış ve marj varsayımları son yılların gerçekleşenleriyle açıklanabiliyor mu? |
| İşletme sermayesi | Tedarikçi vadelerinin kısalması ve tahsilat sürelerinin değişmesi hesaba katıldı mı? |
| Kaynakların dayanağı | Varlık satışı, sermaye artırımı veya kredi varsayımlarının belgesi ve takvimi var mı? Mühlet döneminde izin gerektiren işlemler işaretlendi mi? |
| Ödeme planı uyumu | Her dönemde taksit, o dönemin serbest nakdinden küçük mü? |
| Olumsuz senaryo | Satışlarda belirli bir düşüşte plan ne kadar süre sürdürülebilir? |
| Karşılaştırma tablosu | Tasfiye senaryosundaki varlık değerleri ara bilançodaki muhtemel satış fiyatlarıyla tutarlı mı? |
Varsayımsal örnek: teklif ile iflas hâlinin karşılaştırılması
Varsayımsal örnek — gerçek bir şirkete ait değildir.
Adi alacaklıların toplam alacağı 10.000.000 TL olsun. Ön proje, bu alacakların %60’ının üç yılda eşit taksitlerle ödenmesini öneriyor: toplam 6.000.000 TL, yılda 2.000.000 TL. Aktiflerin muhtemel satış fiyatları üzerinden hazırlanan ara bilançodan, rehinli ve imtiyazlı alacaklar ile tasfiye giderleri düşüldüğünde, iflas hâlinde adi alacaklılara 2.500.000 TL kalacağı tahmin ediliyor (örnekteki bu tutar varsayımdır).
| Tutar (TL) | Adi alacağa oranı | |
|---|---|---|
| Teklif (nominal toplam) | 6.000.000 | %60 |
| İflas hâlinde muhtemel tutar | 2.500.000 | %25 |
Nominal olarak teklif, iflas hâlindeki muhtemel tutardan fazladır. Ancak teklif üç yıla yayıldığı için alacaklılar ödemelerin bugünkü değerine de bakabilir. Projeksiyon ayrıca yılda 2.000.000 TL’lik taksitin, faaliyet ihtiyaçlarından sonra kalan serbest nakitle karşılanabildiğini göstermelidir; bu, teklifin uygulanabilirliğinin ve makul güvence raporunun (m.286/1-e) dayanağıdır. Teklifin borçlunun kaynaklarıyla orantılı olup olmadığı (m.305/1-b) ise ayrı bir sorudur: Mesleki değerlendirmeye göre projeksiyon, teklifin kaynaklarla orantılı olduğunu gösterecek biçimde kurulmalıdır; orantılılığı mahkeme takdir eder. Şartların sağlanıp sağlanmadığına mahkeme karar verir.
Sık yapılan hatalar
- Ödeme planından geriye doğru projeksiyon kurmak: Önce teklif belirlenip rakamlar ona uydurulursa varsayımlar savunulamaz hâle gelir.
- Süreç dönemindeki nakit ihtiyacını unutmak: Ödeme planı başlamadan şirketin nakit tükenebilir.
- İzin gerektiren varlık satışlarını kesinleşmiş gibi göstermek: Mühlet döneminde bazı tasarruflar mahkeme iznine bağlıdır (m.297).
- Karşılaştırma tablosunu ayrı verilerle hazırlamak: Ara bilanço, tasfiye tablosu ve projeksiyon aynı veri setinden türetilmelidir.
Yönetim açısından çıkarım
Konkordatoda nakit akış projeksiyonu, teklifin alacaklılar için iflastan daha iyi olduğunu, borçlunun kaynaklarıyla orantılı olduğunu ve uygulanabilir olduğunu göstermeye çalışan belgedir. Geçmişle tutarlı varsayımlar, dayanağı belgelenmiş kaynaklar ve en az bir olumsuz senaryo, bu belgenin inandırıcılığını belirler. Projeksiyonun hazırlanması mali bir iştir; tasdik değerlendirmesi ise mahkemeye aittir.
Bu yazı hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Konkordato başvurusu ve tasdik şartlarının değerlendirilmesi için İİK’nın güncel metni esas alınmalı ve avukat görüşü alınmalıdır. Kaynakların kontrol tarihi: 21 Ekim 2026.
Kaynaklar
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu, m.286, 297 ve 305 (güncel metin), Mevzuat Bilgi Sistemi: https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.3.2004.pdf
Kaynakların kontrol tarihi:
